Voor het eerst sinds 1919 is de Verenigde Staten zijn perfecte kredietscore kwijt. De invloedrijke beoordelaar Moody’s verlaagde vrijdagavond de zogeheten Triple A-status van het land. Reden: de torenhoge staatsschuld, die inmiddels is opgelopen tot 36.000 miljard dollar.
Volgens Moody’s lukt het de Amerikaanse politiek al jaren niet om het enorme begrotingstekort en de stijgende rentelasten terug te dringen. „Het niveau van schuld en rentebetalingen ligt nu fors hoger dan bij andere landen met een vergelijkbare kredietwaardigheid”, aldus het bureau.
De maatregel heeft grote symbolische waarde. Al dik een eeuw geldt de VS als de meest veilige haven voor beleggers, mede dankzij die onberispelijke kredietstatus. Investeerders leenden tot nu toe altijd met plezier geld uit aan Amerika. Het land betaalt zijn schulden immers altijd terug, weten ze.
Maar dat vertrouwen staat nu onder druk. De Amerikaanse staatsschuld bedraagt inmiddels 36 biljoen dollar – twintig procent méér dan de totale waarde van de Amerikaanse economie. En het eind is niet in zicht: Moody’s verwacht dat de schuld de komende tien jaar verder oploopt, onder meer omdat president Donald Trump belastingvoordelen uit 2017 opnieuw wil verlengen.
Ter vergelijking: Nederland heeft bij Moody’s nog wél de felbegeerde AAA-status. De Nederlandse staatsschuld is ook een stuk bescheidener: zo’n 45 procent van het nationale inkomen.
De verlaging komt op een pijnlijk moment voor Trump. Hij wil juist fors bezuinigen op de federale overheid en meer geld ophalen via torenhoge handelstarieven. Zo hoopt hij de begrotingstekorten terug te dringen. Die plannen komen echter moeilijk van de grond: de Amerikaanse economie kromp dit jaar zelfs met 0,3 procent.
Witte Huis woedend: ‘Buitensporig’
Het Witte Huis reageert dan ook fel. Eerst liet het in een verklaring weten zich vooral te richten op het ‘opruimen van Biden’s rotzooi’. Daarna volgde harde kritiek: „Als Moody’s enige geloofwaardigheid had gehad, waren ze niet blijven zwijgen tijdens de financiële chaos van de afgelopen vier jaar”, stelde woordvoerder Kush Desai.
Trump-communicatiedirecteur Steven Cheung haalde ondertussen persoonlijk uit naar Mark Zandi, de hoofdeconoom van Moody’s. Hij noemt hem een ‘politieke tegenstander’ van Trump. Overigens heeft Zandi niets te maken met de kredietbeoordeling zelf, dat gebeurt bij een aparte tak van het bureau.
Voormalig Trump-adviseur Stephen Moore noemt het oordeel buitensporig. „Als een Amerikaanse staatsobligatie niet triple A waardig is, wat dan wel?” zei hij tegen persbureau Reuters.
Tegenvaller in het Congres
Alsof dat nog niet genoeg is, kreeg Trump nog een tegenvaller te verwerken. De budgetcommissie van het Congres – geleid door zijn eigen Republikeinse partij – wees vrijdag zijn wetsvoorstel met daarin een pakket nieuwe belastingverlagingen af. Daarmee lijkt het lastiger te worden voor Trump om zijn financiële plannen door het Amerikaanse parlement te loodsen.
Waarom kredietbeoordelaars belangrijk zijn
Moody’s, Fitch en S&P beoordelen landen, maar ook bedrijven en andere instellingen. Ze baseren hun ratings (van AAA tot D) op basis van financiële resultaten, begrotingsdiscipline en economische vooruitzichten. Zijn die goed of zijn er risico’s? Beleggers kunnen zo inschatten hoe groot het risico is als ze geld uitlenen. Hoe hoger de score, hoe veiliger hun investering en hoe lager doorgaans de betaalde rente.
Voor overheden en bedrijven zijn zulke beoordelingen daarmee cruciaal: een lagere score betekent hogere leenkosten. Veel pensioenfondsen en banken investeren bovendien alleen in landen of bedrijven met een optimale rating. Het maakt de kredietbeoordelaars tot een belangrijke graadmeter van de economie en zeer invloedrijk. Tegelijkertijd bleek tijdens de financiële crisis van 2008 dat ze bepaald niet onfeilbaar zijn.
Kanawu Radio number 1 news portal