De Franse regering overweegt de wet aan te passen om met betere regels te komen over seks binnen het huwelijk. Aanleiding daarvoor is een spraakmakende zaak van een echtpaar, waarbij een Fransman een scheiding wilde afdwingen, omdat zijn vrouw al jaren seks met hem zou weigeren.
De Franse rechter gaf de man daarin gelijk. Maar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens heeft Frankrijk nu ongelijk gegeven en veroordeeld. ,,Het aangaan van huwelijkse plichten betekent niet dat je ook automatisch instemt met seks in de toekomst’’, aldus het Hof.
De Franse regering zegt in een reactie blij te zijn met de uitspraak van het Europese Hof. Het is niet van deze tijd om een vrouw te straffen omdat ze geen seks met haar echtgenoot wil, zei minister Aurore Bergé. ,,Een vrouw is niet het eigendom van haar man, ze hoeft zich niet te schikken naar de seksuele wensen van haar man’’, aldus Bergé. ,,In zo’n geval zou je toch al snel denken aan verkrachting binnen het huwelijk. Dus als we de wet moeten aanpassen, dan gaan we dat doen.’’
Dat beaamde ook de Franse minister van Justitie, Gérald Darmanin. ,,Natuurlijk gaan we de wet aanpassen. Ik ga er heel snel overleg over voeren met het parlement.’’
Gunstige regeling
De zaak zelf dateert al weer van meer dan tien jaar geleden. Een echtpaar in Chesnay, ten westen van Parijs, had ruzie en wilde scheiden. Maar de echtgenoot wilde een ‘gunstige regeling’ omdat zijn echtgenote volgens hem in gebreke was gebleven: ze weigerde al jaren het bed met hem te delen.
Bij een eerste rechtszaak in 2018 werd de man in het ongelijk gesteld. Hij ging daarna in beroep, en de beroepsrechter gaf de man in 2019 wél gelijk. De vrouw was wettelijk in de fout gegaan door ‘geen intieme relatie met haar echtgenoot te willen’, aldus het vonnis.
In het burgerlijk wetboek van Frankrijk staat dat echtgenoten zich verplichten een ‘gemeenschappelijk leven te leiden’. De beroepsrechter oordeelde dat seks onderdeel uitmaakt van dat gemeenschappelijke leven. De vrouw zou dat gemeenschappelijk leven onmogelijk hebben gemaakt door niet meer in de echtelijke sponde te stappen.
Daarop tekende de vrouw cassatie aan en uiteindelijke stapte ze ook naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Dat heeft Frankrijk nu veroordeeld. Het Hof stelt dat de vrouw níet in gebreke is gebleven. Een vrouw die geen seks wil, valt niets te verwijten, zeggen de Europese rechters. In hun vonnis staat expliciet: ‘Als er sprake zou zijn van seks zonder instemming, is er sprake van seksueel geweld.’
Lichamelijke integriteit
,,Dit is een overwinning voor alle vrouwen’’, zei de echtgenote – die anoniem wil blijven – in een eerste reactie. ,,De Franse rechter had me het recht afgenomen om zelf te beslissen over seks en mijn lichaam. De rechter gaf eigenlijk alle mannen gelijk die hun wil willen opleggen. We hebben in Frankrijk te maken met belachelijke en onrechtvaardige juridische besluiten die haaks staan op onze lichamelijke integriteit.’’
Ook haar advocaat reageerde opgetogen. ,,Het Europees Hof heeft bepaald dat een huwelijk niets te maken heeft met seksuele onderdanigheid’’, aldus advocaat Delphine Zoughebi. ,,Dit is een heel fundamentele uitspraak omdat bijna één op de twee verkrachtingen wordt gepleegd door de echtgenoot of partner van het slachtoffer.’
Kanawu Radio number 1 news portal